હળવદમાં લીઝ કૌભાંડના આક્ષેપોથી ખનન કામગીરી સામે સવાલો: તપાસ બાદ જ સ્પષ્ટ થશે હકીકત

Read Time:3 Minute, 4 Second

રિપોર્ટ: સંજયભાઈ નંદેસરીયા હળવદ: હળવદ તાલુકાના સાપકડા અને ઢવાણા ગામે આવેલી સરકારી જમીનની ખનિજ લીઝને લઈને ગંભીર આક્ષેપો સામે આવ્યા છે. અરજદાર કિરિટભાઈ લાલજીભાઈ વસોલાએ ભૂસ્તર શાસ્ત્રી, મોરબીને લેખિત રજૂઆત કરીને ગેરરીતિ, અનધિકૃત ખનન અને નિયમોના ભંગની તપાસ કરવાની માંગ કરી છે.ફરિયાદ મુજબ ઢવાણા ગામની સર્વે નં. ૫૦૮ પૈકીની લીઝમાં કેન્દ્ર સરકારની પર્યાવરણીય મંજૂરી (EC) વિના ખનન કામગીરી ચાલુ હોવાનું આક્ષેપ કરવામાં આવ્યો છે. રજૂઆતમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે અંદાજે ત્રણ લાખ ટનથી વધુ ખનિજનું અનધિકૃત ઉત્ખનન થયું હોઈ શકે છે, જેના કારણે રોયલ્ટી અને દંડ સહિત સરકારને અંદાજે રૂ. ૯.૪૫ કરોડથી વધુની આવકનું નુકસાન થયું હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.બીજી તરફ સાપકડા ગામની લીઝ અંગે રજૂઆતમાં નકશાઓની પ્રામાણિકતા, અધિકારીઓની સહી-સિક્કા તેમજ લીઝની મંજૂર મર્યાદાથી વધુ ખોદકામ અંગે પણ ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. સ્થળ પર વૈજ્ઞાનિક માપણી અને તટસ્થ તપાસ કરવામાં આવે તો સમગ્ર હકીકત સામે આવી શકે તેવી રજૂઆત કરવામાં આવી છે.

સરકારી ખનિજ સંપત્તિ અને લીઝ વ્યવસ્થામાં પારદર્શિતા જળવાઈ રહે તે અત્યંત જરૂરી છે. પર્યાવરણીય મંજૂરી વિના ખનન, મંજૂર વિસ્તારથી વધુ ઉત્ખનન અથવા દસ્તાવેજી ગેરરીતિ જેવા આક્ષેપો સાબિત થાય તો તે માત્ર આવકના નુકસાનનો નહીં પરંતુ કુદરતી સંપત્તિના સંરક્ષણ અને વહીવટી જવાબદારીનો પણ ગંભીર વિષય બની શકે છે.જોકે હાલમાં આ તમામ મુદ્દા ફરિયાદમાં કરાયેલા આક્ષેપો સુધી મર્યાદિત છે. સંબંધિત તંત્ર દ્વારા સ્થળ તપાસ, દસ્તાવેજોની ચકાસણી અને તકનિકી માપણી બાદ જ વાસ્તવિક સ્થિતિ સ્પષ્ટ થશે. જો તપાસમાં ગેરરીતિઓ સામે આવશે તો જવાબદારો સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી અને સરકારી તિજોરીને થયેલા નુકસાનની વસૂલાત થઈ શકે છે. બીજી તરફ, જો આક્ષેપો પાયાવિહોણા સાબિત થાય તો તે પણ તપાસથી સ્પષ્ટ થશે.આ સમગ્ર મામલો હવે તપાસ એજન્સીઓ અને ખાણ-ખનિજ વિભાગની કાર્યવાહી પર નિર્ભર છે. પારદર્શક અને સમયબદ્ધ તપાસથી જ જનતા સમક્ષ સત્ય આવી શકશે અને સરકારી ખનિજ સંપત્તિના સંરક્ષણ અંગે વિશ્વાસ મજબૂત બનશે.